"Đặc quyền tâm lý" là gì?
Last updated: July 19, 2026 Xem trên toàn màn hình
- 15 Jan 2026
Quản lý độc hại (Toxic Management): Hiểu đúng bản chất - và cách đối phó 174/201 - 18 Sep 2025
Các kiểu THAO TÚNG mà khách hàng thường dùng để ép nhà thầu triển khai dự án IT 168/220 - 13 Aug 2024
Cognitive friction (ma sát nhận thức) là gì? 167/255 - 01 Jan 2025
[VietnamWorks] Chuyện công sở và các kỹ năng nghề nghiệp cho người Việt 167/365 - 30 Aug 2024
Friction points (điểm ma sát) là gì? 159/332 - 19 Feb 2026
Trí tuệ nhân tạo (AI) không tạo ra tương lai… mà đang tái thiết thời Trung cổ 148/173 - 05 Aug 2025
Hiệu ứng Người Đứng Nhìn (Bystander Effect) trong môi trường doanh nghiệp: Nguyên nhân và giải pháp? 143/238 - 09 May 2023
Hiện tượng "Tang Ping" (thảng bình) – Nằm Phẳng hay "Vô Vi" thời hiện đại? 142/323 - 16 May 2024
Nghịch lý Allais: Khi con người không “lý trí” như kinh tế học tưởng 138/313 - 13 Feb 2024
"Weighted milestone" là gì? 135/148 - 05 Sep 2025
“Lời Khuyên”: Thuận lý thì ít, nghịch lý thì nhiều. Suy nghĩ không giống nhau thì không nên khuyên nhau. 131/237 - 25 Nov 2025
Vì sao "parasocial" được từ điển Cambridge bình chọn là từ nổi bật năm 2025? 131/250 - 25 Jun 2023
Sự trỗi dậy của "bai lan": Tại sao giới trẻ Trung Quốc chán nản lại chọn cách “mặc kệ, cho thối rữa luôn” 127/279 - 02 May 2024
"Viên đạn bọc đường" là gì? Làm sao để nhận diện "viên đạn bọc đường"? 127/635 - 06 May 2025
Dấu hiệu thao túng Gaslighting là gì? Các cách "kháng" hành vi Gaslighting? 124/193 - 09 May 2025
Funemployment (Thất Nghiệp Vui Vẻ): Lựa Chọn Sống Chậm Giữa Áp Lực 123/261 - 09 Feb 2026
Tại sao Việt Nam cần Starlink khi giá cước cáp quang vốn đã quá rẻ? 112/141 - 19 Feb 2025
“Tribal knowledge” là gì? 112/145 - 06 Dec 2025
Sức mạnh của phương pháp 30-for-30: Bạn đã bao giờ cam kết 30 ngày liên tục cho một mục tiêu? 111/167 - 11 May 2025
Từ điển kỹ thuật trong quản lý tài nguyên truy cập hệ thống (System Access Resource Management) 109/250 - 25 Jun 2025
"Company’s DNA" là gì" 106/115 - 19 Sep 2025
Luật chống ôm đồm (WIP limits): Làm ít hơn và chất hơn 104/162 - 13 Sep 2025
Vanity Metrics: Follower tăng vọt nhưng doanh thu đứng yên 100/204 - 17 Apr 2026
Nâng cấp tư duy: Hiểu cách não bạn đánh lừa chính bạn 87/102 - 07 May 2025
"Tháp ngà" là gì? 85/103 - 29 Dec 2024
Phí Phạm Không Phải Lúc Nào Cũng Xấu – Đây Là Lý Do Tại Sao! 84/192 - 29 Apr 2026
Tất cả các loại "ẢO" trong cuộc sống hiện đại 83/100 - 02 Aug 2022
BVP (Billable Viable Product) là gì? 76/170 - 09 Jul 2026
Hiệu ứng Pratfall: Tại sao "thánh" cũng cần những lúc... vụng về? 68/81 - 01 Jul 2026
Sandbox: Tư duy "Vùng thử" - Chìa khóa tự học trong kỷ nguyên AI 57/74 - 25 Jul 2026
"Snake swallows its tail" nghĩa là gì? 50/57 - 11 Sep 2025
📚 Từ điển thuật ngữ về DevOps 25/161 - 14 Aug 2023
Hiệu Ứng Người Quan Sát (Observer Effect) là gì? 21/385 - 04 Aug 2026
Chinamaxxing là gì? Vì sao Gen Z phương Tây đột nhiên muốn "sống như người Trung Quốc"? 18/30 - 11 Mar 2024
Materialized Views là gì? Bí quyết tăng tốc truy vấn dữ liệu cho hệ thống lớn 10/254 - 16 Jul 2026
Intellectual Curiosity là gì? 8/11
"Đặc quyền tâm lý" (thường được dịch từ thuật ngữ tiếng Anh là Psychological Entitlement) là một khái niệm trong tâm lý học dùng để chỉ một niềm tin cố hữu, dai dẳng rằng bản thân mình xứng đáng được hưởng nhiều quyền lợi hơn, sự ưu tiên hơn hoặc đối xử đặc biệt hơn so với người khác, mà không nhất thiết dựa trên những đóng góp hoặc thành tựu thực tế.
Dưới đây là các khía cạnh chính để hiểu rõ hơn về thuật ngữ này:
1. Đặc điểm cốt lõi
- Niềm tin "vượt trội": Người có tâm lý này thường tin rằng mình quan trọng hơn, giỏi hơn hoặc "cao cấp" hơn những người xung quanh.
- Kỳ vọng ưu tiên: Họ luôn mong đợi được phục vụ, được ưu tiên hoặc được hưởng những đặc quyền đặc biệt trong mọi tình huống (ví dụ: trong dịch vụ khách hàng, nơi làm việc hoặc các mối quan hệ xã hội).
- Thiếu sự cân bằng: Họ coi việc nhận được những ưu đãi đó là điều hiển nhiên, nhưng lại không cảm thấy mình có nghĩa vụ phải đối xử ngược lại với người khác một cách tương xứng.
2. Biểu hiện trong thực tế
- Trong công việc: Nhân viên hoặc quản lý có tâm lý này thường đòi hỏi các chế độ đãi ngộ vượt khung, không chấp nhận những quy định chung áp dụng cho mọi người hoặc khó hợp tác vì cho rằng mình xứng đáng được "ngoại lệ".
- Trong dịch vụ: Khách hàng có tâm lý đặc quyền thường đòi hỏi sự phục vụ riêng biệt, khó tính và dễ nổi giận nếu không được ưu tiên hơn các khách hàng khác.
- Trong mối quan hệ: Họ có thể cho rằng nhu cầu, cảm xúc hoặc thời gian của mình quan trọng hơn người khác, từ đó dẫn đến sự ích kỷ hoặc thiếu thấu cảm.
3. Tại sao nó lại là một "tâm lý"
Khác với việc thực sự có quyền lực hay địa vị cao, "đặc quyền tâm lý" nằm ở cảm nhận cá nhân. Đây là một xu hướng nhận thức sai lệch, nơi một người tự nâng cao tầm quan trọng của bản thân một cách không thực tế. Trong nghiên cứu tâm lý học, các nhà khoa học thường sử dụng "Thang đo Tự cao Tâm lý" (Psychological Entitlement Scale - PES) để đo lường mức độ của trạng thái tâm lý này ở một cá nhân.
Lưu ý:
Cần phân biệt với ngữ cảnh khác: Trong một số bài viết hoặc diễn đàn không chính thống, thuật ngữ này đôi khi bị dùng sai hoặc hiểu theo nghĩa "cảm giác thoải mái/tự tin khi sử dụng một công cụ/dịch vụ nào đó" (ví dụ: cảm giác cởi bỏ rào cản tâm lý khi dùng các sản phẩm bảo vệ sức khỏe), nhưng đây không phải là ý nghĩa chuyên môn của thuật ngữ.
Trong các nghiên cứu về hành vi tổ chức và xã hội, "đặc quyền tâm lý" thường được xem là một yếu tố gây cản trở sự gắn kết nhóm và làm giảm đi khả năng thấu cảm của cá nhân đối với cộng đồng.









Link copied!
Mới cập nhật
thực chiến - Kiến tạo tương lai cho các nhà sáng tạo nội dung.