25 năm trong ngành công nghệ và bài học sống sót giữa những đợt sa thải hàng loạt
Last updated: February 03, 2026 Xem trên toàn màn hình
Recommended for you
- 29 Sep 2022
Từ chuyện người ăn xin và chiếc cần câu cá, điều gì là quan trọng nhất: Kiến thức, kỹ năng hay thái độ với cuộc sống 65/791 - 04 Aug 2021 Đừng sợ đi chậm, chỉ sợ đứng yên 64/1376
- 07 Aug 2024 Kỷ nguyên VUCA và TUNA – Cơ hội phát triển và chuyển đổi mạnh mẽ nhờ cuộc cách mạng 4.0 53/1214
- 04 Sep 2021 Tào lao là gì? Các bí quyết để tránh tào lao trong giao tiếp 52/1967
- 20 Nov 2025 Quá trình tìm kiếm việc làm đang bị “vỡ vụn” như thế nào? 32/82
- 16 Mar 2022 [INFOGRAPHIC] 32 Thiên kiến nhận thức làm sai lệch quyết định của bạn (Phần I) 31/1153
- 02 May 2025 Vì sao học giỏi mà vẫn nghèo, học dốt lại thành đạt trong cuộc sống? 28/104
- 16 Mar 2022 [INFOGRAPHIC] 32 thiên kiến nhận thức làm sai lệch quyết định của bạn (Phần II) 25/448
- 29 Jul 2020 Câu chuyện mài chiếc rìu trước khi chặt cây: Bài học từ tổng thống vĩ đại nhất của nước Mỹ - Abraham Lincoln 22/813
- 15 Aug 2024 Kỹ năng thuyết trình với kỹ năng ABC (Accuracy, Brevity, Clarity) 21/756
- 10 Jul 2021 Chuyên gia chia sẻ các nguyên tắc tư duy sáng tạo hệ thống với tên gọi Systematic Inventive Thinking (SIT) 20/499
- 15 Sep 2020 Hai câu chuyện về dòng nước - Ao tù hay suối nguồn tươi trẻ? 18/228
- 07 Aug 2025 Chỉ Số AQ Là Gì? Làm Sao Kiểm Soát AQ Để Thành Công Và Giàu Có? 18/52
- 18 Mar 2025 Câu hỏi phỏng vấn nghề Data Annotator 15/403
- 28 Feb 2025 “Học giỏi” hay “giỏi học”? 15/162
- 27 Nov 2025 AI Đang “Giết Chết” Giá Trị Của Tấm Bằng Đại Học Như Thế Nào? 13/43
- 06 Dec 2023 Nghề "Data Annotation" là gì? 12/1899
- 24 Mar 2021 Hiệu ứng Dunning-Kruger – Ảo tưởng sức mạnh về năng lực của bản thân 12/769
- 11 Oct 2024 "Kham Nhẫn" Trong Kinh Doanh: Sức Mạnh Của Sự Kiên Nhẫn 12/477
- 22 May 2025 "Một nghề cho chín còn hơn chín nghề" còn đúng trong thời đại ngày nay không? 11/56
- 19 Jul 2023 3 cấp độ của thất bại và bí quyết "cái khó ló cái khôn" 10/101
- 18 Sep 2025 Bị sa thải sau 25 năm làm việc trong lĩnh vực công nghệ: Nỗi lo lắng, sự hy sinh và thực tế mà không ai dám nhắc đến 10/28
- 08 Nov 2022 16 phong cách làm việc của người Nhật Bản mà Việt Nam cần học hỏi 10/426
- 11 Sep 2022 Sức mạnh của lời khen 9/282
- 16 Aug 2025 Hoài nghi khoa học với 20 thuật ngữ bi quan về hiệu quả của Scrum 9/54
- 06 Feb 2025 Data Annotation - nghề mới mẻ của dân du mục số (digital nomad) 9/254
- 13 Apr 2023 Mặt Tối Của Công Nghệ AI: Bốn Vấn Đề Tiềm Ẩn 8/59
- 22 Jan 2025 Khi ngư dân không thể ra khơi, họ sửa lưới 8/335
- 09 Dec 2024 10 nghịch lý quản trị khiến tổ chức mãi loay hoay 8/145
- 02 Jul 2025 Internet đang bị nuốt chửng bởi những con quái vật "AI" như thế nào? 5/65
- 14 Aug 2025 Áp lực của Project Manager (PM) trên 40 tuổi khi nộp đơn vào các công ty IT chỉ toàn nhân sự trẻ và năng động 4/17
- 20 Nov 2025 Chuyện nghề nghiệp: Tôi đã chuyển từ vai trò “người giải quyết” sang “người định nghĩa vấn đề” như thế nào? 3/5
- 28 Apr 2023 Mô hình Why, How, What là gì? 1/1438
- 22 Jan 2026 AI đã thay đổi việc tuyển dụng như thế nào? /5
- 16 Jan 2026 I-Shaped, T-Shaped, N-Shaped và M-Shaped: Chân dung năng lực quyết định thành công trong kỷ nguyên chuyển đổi số /8
Tôi là một cựu kỹ sư phần mềm từng làm việc tại Big Tech, hiện đang… thất nghiệp, với hơn 25 năm lăn lộn trong ngành công nghệ.
Chỉ trong tuần vừa rồi, tôi nghe tin rằng hàng chục nghìn kỹ sư công nghệ tiếp tục bị sa thải trên toàn cầu. Điều này khiến tôi nhớ lại lần đầu tiên mình tận mắt chứng kiến một đợt mass layoff – vào năm 2008.
Ký ức đầu tiên về sa thải hàng loạt
Thời điểm đó, tôi là một lập trình viên cấp trung, làm việc tại một công ty tư vấn số được gần hai năm. Tôi có một người mentor – tạm gọi cô ấy là Dana.
Dana là một kiến trúc sư phần mềm cực kỳ thông minh. Hồi đó, phụ nữ trong ngành phần mềm còn rất hiếm, và nếu bạn gặp một nữ kỹ sư, khả năng cao là cô ấy giỏi hơn rất nhiều đồng nghiệp nam cùng cấp.
Tôi vẫn nhớ Dana đã kiên nhẫn giải thích cho tôi sự khác biệt giữa biến kiểu động trong PHP và biến kiểu tĩnh trong Java – ngôn ngữ mà tôi quen dùng. Cô ấy là một người mentor tuyệt vời.
Rồi một ngày nọ, bảo vệ tòa nhà bất ngờ xuất hiện. Trong lịch email của tôi có một lời mời họp toàn công ty khẩn cấp. Tất cả nhân viên được yêu cầu tập trung tại sảnh lớn.
CEO của công ty – gọi ông là Rob – đứng trước mọi người với vẻ mặt mệt mỏi tột độ. Ông vừa bay về từ một buổi pitching khách hàng, và giờ phải đối diện với việc công bố điều tồi tệ nhất.
Do những điều kiện kinh tế bất ngờ và nghiêm trọng, công ty mất nhiều khách hàng lớn. Để tồn tại, họ buộc phải cắt giảm nhân sự. Rất nhiều người giỏi sẽ phải ra đi.
Điều khiến tôi nhớ mãi là ánh mắt buồn bã và sự xấu hổ hiện rõ trên gương mặt Rob. Ông nói rằng không ai trong số những người bị ảnh hưởng phải chịu trách nhiệm cho chuyện này. Ông nhận toàn bộ trách nhiệm về mình.
Khung cảnh ấy giống như một bi kịch thời cổ đại.
Phần hỏi đáp kéo dài gần cả tiếng đồng hồ:
- Có còn đợt cắt giảm nào nữa không?
- Khối lượng công việc sẽ phân bổ thế nào?
- Liệu công việc của tôi có an toàn không?
Khi buổi họp kết thúc, tôi quay lại tầng làm việc thì phát hiện gần một nửa văn phòng đã trống trơn. Bàn làm việc của Dana rỗng không.
Tôi bị nhấn chìm trong một hỗn hợp cảm xúc:
sợ hãi, nghi ngờ bản thân, lo âu, và cảm giác tội lỗi của người sống sót.
Tôi phải ra ngoài uống cà phê để thở.
Tại quán cà phê gần đó, tôi gặp Dana. Cô ấy nói mình vừa bị sa thải và vẫn chưa kịp hiểu chuyện gì đang xảy ra. Dana bảo rất vui khi được làm mentor cho tôi, và hoàn toàn không ngờ chuyện này lại xảy ra với mình.
Mắt cô ấy đỏ hoe. Giọng nói run rẩy. Và trông cô ấy già đi một cách đột ngột.
Đó là lần đầu tiên tôi hiểu thế nào là sa thải hàng loạt.
Ba kỷ nguyên sa thải trong 25 năm làm công nghệ
Trong suốt 25 năm, tôi đã sống sót qua vô số đợt layoff, trải dài qua ba giai đoạn lớn:
1. Thời kỳ khủng hoảng tài chính (2008)
Lãnh đạo doanh nghiệp cảm thấy xấu hổ khi phải sa thải. Họ cố tránh điều đó, nhưng kinh tế buộc họ phải làm.
2. Thời kỳ M&A cuối thập niên 2010
Sáp nhập, tái cấu trúc, dư thừa nhân sự. Sa thải diễn ra nhanh, kín, và gần như không ai nhắc tới.
3. Kỷ nguyên hậu Covid – Big Tech từ 2023
Sa thải được nói đến như một thành tích, một minh chứng cho “hiệu quả” và “tối ưu hóa”. Hàng loạt kỹ sư giỏi bị cắt giảm chỉ để làm đẹp báo cáo tài chính.
Theo tôi, đây là giai đoạn tàn nhẫn và khó lường nhất. Nhiều người làm đúng mọi thứ, nhưng vẫn bị cho ra rìa.
Cuối cùng, đến lượt tôi cũng bị sa thải khỏi Big Tech. Lúc đó, tôi thậm chí không còn nhớ mình đã sống sót qua bao nhiêu vòng layoff nữa.
Những chiến lược giúp tôi tồn tại 25 năm trong ngành
Dưới đây là những gì tôi đã áp dụng suốt sự nghiệp của mình:
1. Xây dựng uy tín cá nhân
Hãy trở thành người “được việc”. Chủ động, giải quyết vấn đề, không chỉ chỉ ra vấn đề. Nói đúng lúc trong các cuộc họp, cho cấp trên biết giá trị của bạn.
2. Luôn học kỹ năng đang được thị trường cần
Tôi liên tục học: từ server vật lý, lên cloud, từ IaaS, PaaS, FaaS đến SaaS. Kỹ năng có nhu cầu giống như một chiếc dù – giúp bạn đáp xuống nơi khác khi rơi.
3. Tham gia các dự án sống còn của công ty
Những dự án trực tiếp tạo ra doanh thu thường ít bị cắt nhất.
4. Mở rộng mạng lưới quan hệ
Không chỉ trong team, mà cả các bộ phận khác, thậm chí ngoài công ty. Meetup, hackathon, hội thảo – mạng lưới là lưới an toàn của bạn.
5. Trở nên linh hoạt
Đừng quá chuyên biệt đến mức không thể xoay chuyển. Khủng long T-Rex rất mạnh, nhưng chính loài thú nhỏ linh hoạt mới sống sót sau thiên thạch.
Lời kết
Chúng ta đang sống trong thời đại sa thải tưởng như không có hồi kết. Những chiến lược trên không đảm bảo an toàn tuyệt đối, nhưng tôi tin rằng nếu kiên trì áp dụng, bạn sẽ cải thiện đáng kể cơ hội của mình.
Cảm ơn bạn đã đọc đến đây.
Nếu bạn muốn đồng hành cùng tôi trên hành trình này – chào mừng bạn.
Khám phá thêm các chủ đề sau
Đọc thêm: Hướng dẫn hợp tác viết bài (guest blogging)
Các chủ đề được quan tâm nhiều nhất
CHIA SẺ BÀI VIẾT
Link copied!
Mới cập nhật